هۆدەی هونەر

ئابستراکت

لە فارسییەوە: پەیمان فەرهادی

'دادا' بزووتنەوەیەکی پووچگەرایانە بوو کە لە کاتی شەری یەکەم لە زوریخ پەیدا بوو. ئەم بزووتنە دژە هونەر و بێ مانایە ئاکامی جۆرێک لە هەڵچوون و شۆکی عەسەبیی سەرچاوەگرتوو لە شەڕ بوو کە لە ساڵی ١٩١٥ تا ١٩٢٢ بەردەوامبوو. بەناوبانگرتین نموونەی دادائیستی وێنەیەک لە مونالیزا بوو کە 'دوشان'ی نیگارکێشی فەڕەنسی سمێڵێکی بۆ دانابوو

ئیمپێرسیونیزم

 

 

لە فارسییەوە: پەیمان فەرهادی

 هونەرمەندانی ئیمپێرسیونیست بۆ یەکەمین جار رەنگە تاریکەکانی وەک رەنگی رەشیان لە سەر پالێتەکانی خۆیان هەڵگرت و سێبەرەکانیان بە کەڵک وەرگرتن لە تێکەڵێک لە رەنگی شتەکە لەگەڵ رەنگێکی تر بەدەست دەهێنا (بۆ وێنە کاتێک رەنگی شتێک زەرد بوو، ئەوان سێبەری ئەم شتەیان لە تێکەڵێک لە بنەوش و زەرد دروستدەکرد).

ئێکسپێرسیونیزم

لە فارسییەوە: پەیمان فەرهادی

ئێکسپێرسیونیزم بریتییە لە شێوازێک کە تێیدا بۆ باشتر بەیانکردنی حاڵەتە دەروونییەکان کەڵک لە زێدەڕۆیی لە رەنگ و لە شکڵەکان وەردەگیردرێ. بەواتایەکی تر ئێکسپێرسیونیزم شێوازێکە بێبەری لە سروشتگەرایی و دەیەوێ حاڵەتە هەستییەکان بە شێوەیەکی هەرچی روونتر بنوێنێتەوە.

این سو و آن سوی متن

آنچە پیش روی شماست مجموعەوی از یک برنامە ادبی است کە توسط نویسندە سرشناس و خالق "سمفونی مردگان" تهیە و توسط آقای حمید رضا سلیمانی گردآوری و منتشر شدە است. متن پیش روو  میتواند بعنوان متنی مرجع برای علاقمندان بە نویسندگی مورد استفادە قرار گیرد.با کلیک بر رۆی نام آن متن را بخوانید. "این سو و آن سوی متن ". با ارسال مقالاتی از این دست مارا در هرچە غنیتر کردن این بخش یاری دهید. 

جایزە 'احمد محمود' برگزار می شود

منبع: وقایع اتفاقیە

این داستان‌نویس درباره‌ رقم و نوع جایزه‌ احمد محمود نیز گفت: جایزه‌ نقدی سه میلیون تومان است که در روز اختتامیه به برگزیدگان تقدیم می‌شود. علاوه‌براین سعی داریم تندیسی هم برای جایزه طراحی کنیم که به یاد محمود به نفرات برتر اهدا شود.

جیهان و ڕووناکاییە خەمناکەکان

 

و. سولەیمان سۆفی ساڵحی

 شیعری دڕ و لاسار و بە بڕشت نییە، بەڵام زامی پەڕەوازەیی و سەرکوت کراوی بەرەیەک بە شانیدا ڕادەکێشێ، لەبەرئەوەی زمانی ئەو هەڵگری ئەو هەستانەی نییە، تووشی دامان و کەموکۆڕیەکی یەکجار زۆر دەبێ. شیعر لە داڵانەکانی دەروونی و پێکەوەلکاوی خۆی جیا دەبێتەوەو لە ڕووکاردا خۆی دەنەخشێنێ و تەنیا دەوترێتەوە.

چواردە گوتە لەسەر 'خەون'

لە نۆروێژییەوە: سایتی قەڵەم

'خەون' تایبەتمەندییەکی گرینگی مرۆڤە. گەلێک جار جێگای سەرنجی باس و خواسی نووسەران و لێکۆڵەران بووە. بەڵام هەر بەو رادەیەیش باس و خواسی خەڵکی ئاسایی. هەربۆیە لە کلتورەکاندا زۆر جار جێ هەنگاوەکانی دەبینین. کەچی 'خەون' هێشتا وەک رازێک ماوەتەوە.

خیز «کلاش» برای یونسکو

منبع: وقایع اتفاقیە

مریوان پس از ثبت باید دبیرخانه‌ای داشته باشد تا بتواند شهرهای ملی مرتبط با گیوه مثل اراک و آباده را مدیریت کند... فرمول دیگری به نام ثبت جغرافیایی آثار فرهنگی داریم و اگر صنایع دستی نقطه‌ای را ثبت جغرافیایی کند، کشور دیگری نمی‌تواند مدعی ثبت جهانی صنایع دستی آن نقطه باشد. 

دوا نامەی ڕیچارد براتیگان

لە ئینگلیزییەوە: سۆران محەمەد

سەرەتا ریچارد داوای لە من کرد ببمە خۆشەویستی، بەڵام من بە شێوەیەکی رۆمانتیکی نەمدەڕوانیە ئەو- خۆشەویستان و هاوسەران رەنگە لە یەک جودا ببنەوە، بەڵام براو خوشک پێکەوە دەمێننەوە لە سەرتاپای ژیانیاندا، ئێدی پێم گوت ئەی بۆ نەبینە خوشک و برا؟ ئیتر ئەویش دوای ئەوە بانگی دەکردم خوشکەکەم... "

ژیانی دەرەوە و ژیانی دەروونی

فەڕۆخ نێعمەتپوور

پێویست ناکا مرۆڤ هەمیشە بۆ هەموو حاڵەت و دۆخەکانی ژیانی وەڵان بدۆزێتەوە، پێویست ناکا عەوداڵی بین. هەندێ حالت خۆشە کە تەنیا خۆیان بن، بە بێ هێچ پرسیار و وەڵامێک. ئەمە بگرە چێژیشی زیاتردەکا، رێک وەک هونەر و ئەدەب کە تەنیا دەربڕینە بە بێ گەڕان بە شوێن هۆکاردا. 

کوبیزم

لە فارسییەوە: پەیمان فەرهادی

یەکێک لە ئامانجە سەرەکییەکانی کوبیزم ئەوە بوو کە واقعییەتی هەستپێکراوی هەر شتێک بە بێ هانابردن بۆ چاو و بۆ خەڵەتاندن بخەنە بەردەست. نیگارکێشی کوبیست دەیهەویست لە هەر تابلۆیەک واقعییەتێکی هەستپێکراوی تازەو، نەک وێنەیەکی وەهمی لە دەرکی چاو لە واقعییەت بخوڵقێنێ.

من و کتێب

سەباح ڕەنجدەر

 ئەو ئاوە ڕوون و ڕەوانەی ڕشتی بۆ ئەبەد ڕۆحی تەڕ کردووم و لە ناخی دڵەوە لەگەڵم دەدوێ و ناخی کردووم بە مێزگرد و مێزی گفت و گۆ، بەڵام ھەستی شیعریی من لەسەر ھەستی شیعری ئەو دانەمەزرا، ھەروەھا بەھیچ ڕێبازێکی سیاسی و ئایدیۆلۆژیش کاریگەر نەبوویمە، بێجگە لە شیعر خۆی نەبێت، شیعری بێگەرد. دوای ئەوەندە ساڵە و بڕینی ھەزار و یەک ڕێگای سەخت، نازانم چۆن دەربڕین لە پایە و بەھای تۆ بکەم و پاداشت بدەمەوە.

نامەیەکی کراوە بۆ ئەحمەد تاقانە

سەباح ڕەنجدەر

نووسین گرینگترین و یەکەم ئامرازە بۆ نەمرکردنی ھەستەکانی مرۆڤ و پێویستییەکانی بۆ بەڕێوەبردنی ژیان... ھەر نووسینە ئەزموونی مرۆڤی نەمر کردووە و ھەست و بیرکردنەوە و ئەزموونیانی پاراستووە و ناھێڵێت ئێمە لە یادیان بکەین. سەرسوڕمانی وشەی ناھێڵێت قەڵغان و زرێپۆشێکە تەنیا داھێنان توانای ڕاگرتنی بەسەر سەری مرۆڤە مەزنەکانەوەی ھەیە. ئاوێنەی داھێنان لە ھەموو ئاوێنەکانی تر تاسەدار و رێ ڕاستترە بۆ ڕاستگۆیی.

نیگارکێشان (رۆمانتیسیزم)

لە فارسییەوە: پەیمان فەرهادی

شێوەی رۆمانتیک بە هۆی ئەم پابەندبوونەی بە هەست و سۆزەوە لەسەر بنەمای ناسینێک بووە کە لە هەر چەشنە کارتێکەریی نەریت بەدووربووە. هونەرمەندی رۆمانتیک بە شوێن دۆزینەوەی حەقیقەتێکی قووڵتر لە نەریت بووە و دەیەویست ئەو مرۆڤە (سروشتییەی) لە پشت دەمامکی مرۆڤی پەروەردەی کۆمەڵگای نەریتیەوە خۆی حەشاردابوو، بناسێتەوە.

نیگارکێشان (ریالیزم)

لە فارسییەوە: پەیمان فەرهادی

لایەنی بەرجەستەی ریالیزم (ریالیزمی سەدەی نۆزدەهەمی)، کە لێرەدا جێگای قسەوباسی ئێمەیە و 'کوربە' نوێنەریی سەرەکییەتی، خۆی لەوە دەپارێزێ بابەتەکان بکا بە جێگای رەزامەندیی ئێمە، دروشم نادا و خۆی لە بەڵێنی شیرینیش دەبوێرێ، ئەم هونەرە راستییەکان بە هەمان شێوە دەنوێنێتەوە کە هەن.