دیمانە

لە گەڵ فەرهاد عزەتی زادە

و. هاشم عەلی وەیسی

لە شانامەی فارسی زۆربەی رووداوەكان دووانەیین. بەڵام لە شانامەی كوردی رێگاكان سێانەیش دەبنەوە. لە شانامەی فارسی دوو حەوت خانی روستەم و ئەسفەندیار بوونی هەیە. بەڵام لە شانامەی كوردی حەوت خانی جەهانبەخشین بوونی هەیە. لە شانامەی فردەوسی، دوانەی خێر و شەڕ ئێران – تووران و خەسرەو – ئەفراسیاو لە بەرانبەر یەكتر دەوەستنەوە. بەڵام لە شانامەی كوردی وڵاتی رۆژهەڵات و شایەك بە ناوی عەزیم شایش بوونی هەیە. 

نما و پەڕەسێلکەکانی کۆچ

 

 

ئه‌و گفتوگۆیه‌ی‌ ئێستا له‌به‌رده‌ستی خوینه‌رانی به‌ڕیزدایه‌، دانیشتنێکه‌ بۆ دووان له‌سه‌ر رۆمانی (په‌ره‌سێلکه‌کانی کۆچ) که‌ (براده‌رانی گۆڤاری نما، بەڕێزان دکتۆر رەوشت رەشید، ئیسمائیل کوردە و شوان رەشید) رووبه‌روو له‌گه‌ڵ نووسه‌ری رۆمانه‌که‌ (فه‌رڕۆخ نیعمه‌تپوور) لە ساڵی ١٩٩٩ لە هەوڵێر لە بنکەی رۆژنامەی رێگای کوردستانی حیزبی شیوعی کوردستان سازیان داوه‌. ئه‌م رۆمانه‌ ساڵی ١٩٩٨ به‌چاپ گه‌یشتووه‌.

زندگی بر شالوده‌ای روشنفکرانه

از: آلیس شواتزر روزنامه‌نگار آلمانی

زنان در عمل استثمارشدگانی از نوع به‌خصوص هستند. این مسئله ربطی به کارگران ندارد و استثمار آنان هم شبیه استثمار کارگران نیست. کارگر به طرز خاصی استثمار می‌شود و زن به طریقه دیگری؛ حتی اگر آن‌ها زن کارگر هم نباشند! نه شکل این استثمار با آن دیگری شبیه است و نه حد و مرز آن.

وتووێژ لەگەڵ عەباس جەلیلیان

و: هاشم عەلی وەیسی

لە تەواوی هەرێمەكانی كوردستان ئوستورەگەلێكی نایاب بوونی هەیە كە ئەتوانێت كاكڵەی چیرۆكێكی بە هێز بێت. ژیانی كوردێك تێكەڵەیەك لە ئوستورە و عەشق و رقە. دەڵێن ئەمریكای لاتین دامەزرێنەی رئالیزمی جادوییە: خۆزگە چاوێكیشیان بە ئوستورەكانی ئەم ناوچەیەش دەخشاند. پێویستی، دایكی نوێگەرییە.

 

وتووێژ لە گەڵ چەنگیز ئیقباڵی

و: هاشم عەلی وەیسی     

 هونەری پەیكەرسازی هونەرێكی گشتی یە، هونەرێكە كە ئەتوانێت شوناسێكی مرۆیی بە شارێك و كۆمەڵگەیەك ببەخشێت. ئێمە لە گرنگترین شارەكانی جیهان پەیكەرگەلێك بە دیی دەكەین كە نێوبانگی جیهانیان دەر كردوە و وەكوو هێما و نیشانەی ئەو شار و یان تەنانەت وڵاتە ناسراون. لە كرماشانیش دەبێ پۆرترەی كەسانی ناودار و كەسایەتگەلی بلیمەت، وەكوو هێمایەك لەم شارە لە بەرچاوی سەرجەم هاوڵاتیان دا بێت.

شانامەی کوردی

وەرگێڕان و ئامادە کردن: هاشم عەلی وەیسی

شانامەی کوردی بۆ ئێمە ئەم گرنگایەتییەی هەیە کە دەتوانین بێژین لە ئەدەبیاتی بەرخۆدانی کە وەکوو یەک لە کۆنترین شێوازەکان و ژانرەکانی مرۆڤایەتییە، ئێمەش لەم بوارەدا بەرهەم هێنانمان هەیە کە بێگومان ئەمە شانازییەکی گەورەیە. ئەو بایەخەی هەیە کە بزانین ئەدەبیاتی سەردەمانی پێش خۆمان بە چ شێوازێک بووە و چ پرۆسەیەکی هەبووە و پێیدا تێپەڕیوە.

فەلسەفە و ژۆرنالیزم

 

بو كوردی: هاشم عەلی وەیسی

 

 

رەخنەگر بە بۆچوونی من كەسێكە كە بتوانێت لە سەر بابەتێك كە زانیاری تەواوی لە بارەیەوە هەیە لە چوارچێوەیەك كە بە راستی رەخنە تێیدا مانا و بایەخی خۆی هەیە گەڵاڵە بكات. بەداخەوە لە وڵاتی ئێمە رەخنە قەت نەیتوانیوە جێ بكەوێت. زۆربەی كەسانێك كە رەخنە دەنووسن یان بۆ ئەوەیە كە كەسێك خراپ بكەن یان بۆ ئەوەی دەستخۆشانەی لێ بكەن. 

وتووێژ لە سەر رۆمانی "باڵندەی بریندار، ماسی سەرسام"

ئامادەکردنی: ئارام سدیق

 بوون زۆرتر لە رەگەزی سوور دەکا، رەنگە هەر لەبەر ئەمەیشە کە تەنانەت خوڵقێنەرەکەیشی هیچی لە دەست نایەت لە ئاست ئەو هەموو نەهامەتییەی بەشەر. خوڵقێنەر لە شوێنێکی سوور دەژی. مرۆڤ تا ئەم ساتە وەختەیش دەیەوێ بیگۆڕێ، هەر بۆیە هەندێ کەس وەک باڵندەی بریندار بۆی دەفڕن و هەندێ کەسی تریش وەک ماسی سەرسام کون و کەلەبەری ئەو ژێرژێرانەی بۆ بەیەکا دەدەن، بەڵام...، بەڵام ئاکام؟...،... هەوڵێک کە هێشتا درێژەی هەیە.

 

وتوويژ لە گەڵ منوچێهر ئاتەشی

هەڤپەیڤین: عادڵ محەمەدپوور

 

بە باوەڕی من ئەو بەشەی لە شێعری کوردی کە لە گەڵ کۆیلەتی و چەوساندنەوەی گەلی کورد پێوەندی هەیە، ئێستا لە جیهاندا ناسراوە و رەنگدانەوەی هەبوە. پێویستە بەو حەماسەت و پاڵەوانیی و خۆڕاگرییەی خۆیدا بچێتەتەوە و بیکاتە چەمکی جوانکاری و رەنگ و رووی هونەری پێ بدرێت.